Moordplan tegen Alva (October 1568)

Titel "Moordplan tegen Alva (October 1568)", in: Bijdragen voor Vaderlandsche Geschiedenis en Oudheidkunde, 6e reeks, IV, 's Gravenhage: Martinus Nijhoff, 1926, pp. 1-8. Noten.   
Auteur Blok, P.J.
Jaar van uitgave 1926
Citaat "Een paar jaar geleden vestigde dr. E. C. Brünner te Utrecht mijn aandacht op een brief, dien hij in de vitrines van het archief van den tegenwoordigen hertog van Berwick y Alba, afstamme­ling van Fernando Alvarez de Toledo, hertog van Alva, had gezien en waar een op den bekenden landvoogd gemunte moordaan­slag, waarin de Prins betrokken zou zijn, vermeld stond. Een paar maanden geleden vond ik aanleiding om deze zaak, die mij aanvankelijk van niet veel belang, zelfs apocrief toescheen — dergelijke aanslagen zijn overigens voor dien tijd niets bijzonders — eens nader te onderzoeken." (1)"Dus.... ook de geest, de strekking van den brief geeft geen aanleiding tot het vermoeden van vervalsching. Maar met dat al, toch hindert hij ons, hindert ons de noodzakelijkheid om de echtheid te erkennen. Wij weten natuurlijk wel, dat onze ver­eerde Prins geen „heilige" was — ik zelf heb daarop in mijn boek over hem, geloof ik, het volle licht laten vallen maar wij zien toch liever vooral op zijn groote hoedanigheden — en die had hij vele! Het doet ons toch leed, als wij zien, gelijk uit den brief, dat ook hij, onze bewonderde held, soms toont „humani aliquid" te ondergaan en een kind van zijn tijd blijkt te zijn. Het is een schra­le troost, dat Machiavelli, Catharina de Medicis, Philips, Alva, koningin Elizabeth en de Fransche koningen van dien tijd, met name Hendrik III, in dit geval naast hem stonden. Maar de waarheid bovenal, zij moge ons aangenaam zijn of niet! En men vergete ook niet, dat zijn groote tijd, de tijd, waarin hij, gedragen door een groot ideaal — de handhaving onzer vrijheden te midden van een wanhopigen kamp zichzelven ontplooit als een der grootste mannen van zijn tijd, nog komen moest : eerst na 1572 is hij de held geworden, tot wien wij, tot wien de vrienden der vrijheid in de geheele wereld, opzien met diepe vereering. Al heeft hij vóór en ook in dien tijd soms dingen gedaan, die ons niet aan­staan, wij willen die niet verheimelijken, maar ze nemen voor wat zij zijn : vlekken op een schoon geheel, donkere kanten van een hoogen, grooten geest, een hoog en groot karakter." (8)
Opmerking(en) Facsimilé.
Trefwoorden Moordplan Alva Algemene en Politieke Geschiedenis